Real opinions

Το Ευρωπαϊκό στοίχημα και ο Τραμπ

Σύμφωνα με μια παλιά ανάλυση του Ανδρέα Παπανδρέου -που αν μη τι άλλο ήξερε καλά το αμερικανικό πολιτικό σύστημα- ο πρόεδρος των ΗΠΑ δεν είναι ποτέ η απόλυτη πηγή εξουσίας στη χώρα του.

Δεν αναφερόταν στους περιορισμούς που θέτει το Κογκρέσο, αλλά σε ένα σύμπλεγμα συμφερόντων που χαράζει κατ’ ουσίαν την αμερικανική πολιτική -ιδίως στο εξωτερικό. Στην πράξη θέτει τα όρια στα οποία κινούνται οι πρόεδροι. Είναι αυτό που λέμε «αμερικανικό κατεστημένο».

Η ανάλυση επιβεβαιώνεται διαρκώς. Από τον Κάρτερ – ενόψει της εκλογής του οποίου είχε διατυπώσει τη γνώμη του ο Παπανδρέου-, μέχρι τον Ομπάμα, οι περιορισμοί της προεδρικής εξουσίας είναι ολοφάνεροι.

Άραγε αυτή η οπτική θεώρησης των πραγμάτων στην αμερικανική πολιτική σκηνή, μπορεί να αλλάξει τις εκτιμήσεις για τα δεινά που -όπως προέβλεψαν πολλοί- θα φέρει η εγκατάσταση ενός τύπου σαν τον Ντόναλντ Τραμπ στο Λευκό Οίκο; Δεν το ξέρουμε. Είναι όμως μια θεώρηση που δεν μπορούμε να αγνοήσουμε.

Η παράδοση λέει ότι ο Τραμπ ανεξάρτητα από το ύφος της δημόσιας παρουσίας του, τον συντηρητισμό, τις ακρότητες και τη μισαλλοδοξία του θα κινηθεί στις συνήθεις ράγες της πολιτικής που ασκεί η υπερδύναμη στο διεθνή χώρο.

Ωστόσο, ακριβώς επειδή πρόκειται για υπερδύναμη, ακόμη και οι μικρές αποκλίσεις μπορούν να προκαλέσουν αναταραχή, να ανατρέψουν ισορροπίες, να προκαλέσουν εντάσεις και να αλλάξουν πρακτικές. Από αυτή την άποψη η πολιτική Τραμπ μπορεί να αντιπροσωπεύει κινδύνους για τον πλανήτη;

Εξαρτάται. Τέτοιοι κίνδυνοι περισσότερο και από την ιδιοσυγκρασία ενός πλανητάρχη, προέρχονται από τις στρατηγικές επιδιώξεις του αμερικανικού συγκροτήματος συμφερόντων. Οι βομβαρδισμοί στη Γιουγκοσλαβία και οι επεμβάσεις στο Ιράκ, τη Λιβύη, τη Συρία έγιναν από «καθώς πρέπει» προέδρους και των δυο παρατάξεων.

Πολύ γρήγορα ο νέος πρόεδρος των ΗΠΑ θα δείξει αν προτίθεται να κυβερνήσει με το ύφος της προεκλογικής καμπάνιας του, ή θα μπει στα συνήθη καλούπια. Σε κάθε περίπτωση όμως χώρες σαν την Ελλάδα πρέπει να μάθουν να ζουν με την νέα εκπροσώπηση της αμερικανικής διοίκησης.

Παρ’ ό,τι στο επίπεδο της ιδεολογίας, του ύφους, των συμβολισμών, η εκλογή Τραμπ τέμνει την αμερικανική πολιτική ιστορία, στην πράξη τα πράγματα μάλλον θα ακολουθήσουν το δρόμο που θα διαμορφώσουν οι διεθνείς συσχετισμοί. Η Αμερική είναι υπερδύναμη, δεν είναι όμως η μόνη δύναμη στον πλανήτη.

Για την Ελλάδα τι σημαίνει η κυριαρχία Τραμπ; 

Μετά τις οικείες φιγούρες του Κλίντον και του Ομπάμα η σχέση της με τις ΗΠΑ θα περάσει κατ’ ανάγκην μέσα από τις ευρω-αμερικανικές σχέσεις. Πρέπει να περάσει. Σε όλες τις εκδοχές των ελληνοαμερικανικών σχέσεων η Ευρώπη πρέπει να είναι παρούσα – ειδικά στα ελληνοτουρκικά και το Κυπριακό.

Γενικότερα στην ευρωπαϊκή ήπειρο, όσο περισσότερος Τραμπ έρχεται εκείθεν του Ατλαντικού, τόση περισσότερη κοινοτική Ευρώπη πρέπει να επιδιώξουν οι λαοί της. Για να το πετύχουν πρωτίστως πρέπει να αντιμετωπιστεί ο κίνδυνος της Λεπέν και των αντιευρωπαϊκών συμπεριφορών κάθε απόχρωσης.

Αυτό είναι το ευρωπαϊκό στοίχημα.

Κατά τα λοιπά ποτέ δεν έχασε την αξία της η φράση του λόρδου Πάλμερστον: «Τα έθνη δεν έχουν σταθερούς φίλους, ή εχθρούς- έχουν μόνο σταθερά συμφέροντα«.

Του Γιώργου Λακόπουλου
capital.gr

Πηγή

Σχολίαστε

Popular

To Top