Οικονομία

Γιατί τώρα;

Εχθές το απόγευμα (ώρα Ελλάδος), δόθηκε στην δημοσιότητα από το Δ.Ν.Τ. η έκθεση αξιολόγησης της απόδοσης των ομάδων του Ταμείου στα προγράμματα δημοσιονομικής προσαρμογής της Πορτογαλίας, της Ιρλανδίας, και του πρώτου ελληνικού.

Η αξιολόγηση πραγματοποιήθηκε από το Ανεξάρτητο Γραφείο Αξιολόγησης (Independent Evaluation Office– Ι.Ε.Ο.), το οποίο λειτουργεί εσωτερικά του Ταμείου. Αναφέρεται απευθείας στο Διοικητικό Συμβούλιο (όντας, ταυτόχρονα, εντελώς ανεξάρτητο από αυτό) και διαδραματίζει έναν ρόλο υπηρεσίας Εσωτερικού Ελέγχου του Δ.Ν.Τ. (περίπου).

Η δημοσιοποίηση της παραπάνω έκθεσης, συνοδεύτηκε από γραπτή δήλωση-απάντηση της Διευθύνουσας Συμβούλου Ταμείου, Christine Lagarde. Στην οποία, επί της ουσίας, παραδέχεται πλήρως τα σφάλματα που έγιναν στο ελληνικό (κυρίως), αλλά και τα άλλα δύο προγράμματα.

Επίσης, με την δήλωσή της, η Γαλλίδα δικηγόρος και πολιτικός αποδέχθηκε τις προτάσεις για βελτίωση των διαδικασιών λειτουργίας του Ταμείου. Πλην μίας. Αυτής που θα θωράκιζε απολύτως την λειτουργία του Δ.Ν.Τ., από πολιτικές παρεμβάσεις. Γεγονός αξιοσημείωτο αλλά διόλου παράξενο, βέβαια. Ας μην ξεχνάμε πως η κυρία Λαγκάρντ είναι Ευρωπαία…

Πίσω στα πιο σημαντικά, η αξιολόγηση επισημαίνει και περιγράφει όσα σφάλματα θεωρεί ότι έγιναν κατά τον σχεδιασμό και την εφαρμογή του ελληνικού προγράμματος. Τα περισσότερα από αυτά, ήδη γνωστά…

Μη μακροχρόνια βιωσιμότητα του χρέους, μη ιδιοκτησία του προγράμματος από την Ελλάδα, υπερεκτίμηση των συντελεστών ύφεσης, ανεργίας κ.λπ., υπεραισιόδοξες προβλέψεις για τις επιπτώσεις του προγράμματος, εφαρμογή νέας λογικής που ήθελε τα κράτη της Ευρωζώνης «ν’ απολαμβάνουν» διαφορετική μεταχείριση από το Ταμείο, απουσία κατανόησης και συντονισμού με την Task Force και τα υπόλοιπα Ευρωπαϊκά όργανα και άλλα πολλά ακόμη. Στην συντριπτική τους πλειοψηφία εξαιρετικά τεχνικά ζητήματα τα οποία, για την πλήρη και εμπεριστατωμένη κατανόησή τους, απαιτούν πολλές χιλιάδες λέξεις…

Άξιες λόγου, πάντως, είναι οι αναφορές στον πολύ μακρύ χρόνο που απαιτούνταν κάθε φορά, για την ολοκλήρωση των εκάστοτε διαπραγματεύσεων. Εξαιτίας «του κατακερματισμού των κέντρων λήψης αποφάσεων στην Ευρώπη» (λέγε με γραφειοκρατία των Βρυξελλών). Όπως και σε εκείνην της ανάμειξης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ως εκπροσώπου του Eurogroup, στην Τρόικα. Η οποία ανάμειξη «εξέθεσε τις τεχνικές αποφάσεις του Δ.Ν.Τ. σε πολιτικές πιέσεις»…

Παρόλα αυτά, η έκθεση συμπεραίνει ότι η Τρόικα «αποδείχθηκε ένας αποτελεσματικός (efficient) μηχανισμός» και ότι μπόρεσε να λειτουργήσει παραγωγικά. Ταυτόχρονα όμως σημειώνεται πως, με όλα αυτά, το Δ.Ν.Τ. «έχασε την σβελτάδα (nimbleness) και την ευκινησία (agility) του σαν διαχειριστής κρίσεων»…

Όλα τα παραπάνω δεν προκαλούν καμία έκπληξη, ούτε «κομίζουν γλαύκαν εις Αθήνας» σε όσους ασχολούνται και παρακολουθούν στενά τα διεθνή οικονομικά γεγονότα και τις αγορές. Διότι αυτοί γνωρίζουν πολύ καλά την μεθοδολογία που ακολουθεί το Ταμείο…

Π.χ. σε όλες τις παρεμβάσεις του πριν το 2010 και την ανάμειξή του στο Ελληνικό πρόγραμμα (με γνωστότερη αυτήν στην Αργεντινή, όπου επίσης θεωρείται ότι έγιναν σημαντικά λάθη), τηρούσε ευλαβικά την προϋπόθεση βιωσιμότητας του εκάστοτε εθνικού δημοσίου χρέους.

Εάν αυτό κρινόταν ως μη βιώσιμο (viable στα Αγγλικά αλλά, ουσιαστικά, έχοντας την έννοια του εξυπηρετούμενου), το Ταμείο επέβαλε όλες εκείνες τις απαραίτητες ενέργειες και μέτρα για την μετατροπή του σε τέτοιο. Είτε με «κούρεμα» επί της ονομαστικής αξίας, είτε με κάποιο διαφορετικό τρόπο «χρηματοοικονομικής μηχανικής» (financial engineering που έλεγε και μια ψυχή με ένα νι). Από την αρχή και με ολοκάθαρους και διαφανείς όρους. Όμορφα και απλά…

Αυτό στην περίπτωση της Ελλάδας, δεν έγινε. Και οι λόγοι ήταν γνωστοί. Από τότε. Εάν γινόταν «κούρεμα» το 2010, με την παγκόσμια οικονομία να έχει μόλις αρχίσει να βγαίνει από την κρίση των Αμερικανικών subprime δανείων, θα προκαλούνταν μεγάλοι τριγμοί και αναταράξεις στο παγκόσμιο οικονομικό σύστημα.

Με αποτέλεσμα αφενός να επανέλθει δριμύτερη η παγκόσμια κρίση, αφετέρου η Ελλάδα να εξαναγκαστεί να χρεοκοπήσει ανεξέλεγκτα και ν’ αντιμετωπίσει όλες τις φοβερές και τρομερές συνέπειες ενός τέτοιου γεγονότος. Και μάλιστα σ’ ένα διεθνές περιβάλλον που θα άφηνε ελάχιστα περιθώρια να της προσφερθεί βοήθεια και με ανύπαρκτες εναλλακτικές δανεισμού-χρηματοδότησης. Με απλά λόγια, εάν το Ταμείο πίεζε και πετύχαινε μείωση του Ελληνικού χρέους τότε, το μεγαλύτερο «θύμα» της θα ήταν η ίδια η Ελλάδα. Οπότε και, πολύ ορθολογικά, επέλεξε την σταδιακή απομείωση…

Παρόμοια με την απομείωση του χρέους, αν όχι όλα, τα περισσότερα απ’ όσα διατυπώνονται στην έκθεση, είναι ήδη γνωστά και έχουν αναλυθεί πολλάκις και από πολλούς.

Αυτό που προβληματίζει, είναι ο χρόνος ο οποίος επιλέχθηκε για την δημοσιοποίησή της.

Είναι, απλά και μόνο, μία ακόμη μέθοδος πίεσης από την πλευρά της Ουάσιγκτον, για ταχύτερη ολοκλήρωση της αναδιάρθρωσης του Ελληνικού χρέους;

Ή μήπως υποκρύπτει κάτι περισσότερο; Π.χ. την διάθεση του Δ.Ν.Τ. ν’ αποχωρίσει παντελώς από τα Ευρωπαϊκά προγράμματα;

Ο χρόνος θα δείξει.

Προσωπικά εύχομαι να είναι ένας ακόμη τρόπος πίεσης. Και τίποτα περισσότερο. Γιατί αλλιώς…

Πέτρος Λάζος
capital.gr

Πηγή

Popular

To Top