Διεθνείς Σχέσεις

Εκλογές στην Ολλανδία – Ταξίδι στην απόλυτη αμίχλη…

Οι ολλανδικές κοινοβουλευτικές εκλογές στις 15 Μαρτίου είναι οι πρώτες σε μια σειρά βασικών ευρωπαϊκών εκλογών το 2017 και έχει τη δυνατότητα να επηρεάσει τις πιθανότητες του Εθνικού Μετώπου της Le Pen για να γίνει πρόεδρος της Γαλλίας τον Μάιο. 
Ωστόσο ο εκλογικός διάλογος στην Ολλανδία φαίνεται να λαμβάνει χώρα απομονωμένα.

Οι προσφυγικές ροές, η ενσωμάτωση των προσφύγων και το μέλλον της ΕΕ είναι όλα στο τραπέζι, αλλά τα πολιτικά κόμματα δίνουν μεγαλύτερη προσοχή στις εσωτερικές ανησυχίες όπως το όριο συνταξιοδότησης, το κόστος της υγειονομικής ασφάλισης, τις μεταρρυθμίσεις στο εργασιακό, την ευθανασία, και τις χρεώσεις για την οδήγηση σε ώρα αιχμής. Αυτή η σειρά των θεμάτων επισημαίνει τον υψηλό βαθμό κατακερματισμού σε μια εκστρατεία που φαίνεται ότι ακόμη δεν έχει απογειωθεί.

Είναι δύσκολο να κατανοήσουμε την κατάσταση σε μια εκλογική μάχη με 28 πολιτικά κόμματα, πολλά εκ των οποίων είναι νέα και εκπροσωπούν συγκεκριμένα συμφέροντα. Επτά κόμματα λαμβάνουν το κάθε ένα περί το 8%-16% των ψήφων στις δημοσκοπήσεις. Ωστόσο, λιγότερο από μία εβδομάδα πριν τις εκλογές, περίπου το μισό εκλογικό σώμα εξακολουθεί να μην ξέρει τι θα ψηφίσει.

Σε γενικές γραμμές, η Ολλανδία φαίνεται να έχει γίνει λιγότερο ανοιχτόμυαλη τα τελευταία χρόνια, και μια προοδευτική αριστερή πλειοψηφία στη Βουλή είναι εξαιρετικά απίθανο μετά από τις εκλογές. Το λαϊκιστικό, ακροδεξιό Κόμμα για την Ελευθερία (PVV) του Geert Wilders προηγείται στις δημοσκοπήσεις για αρκετό καιρό, αλλά τώρα χάνει έδαφος. Αυτή η πτωτική τάση προκαλείται απο τις αραιές εμφανίσεις στις δημόσιες προεκλογικές συζητήσεις, από τον αποκλεισμό του PVV ως εταίρο συνασπισμού από τα άλλα κόμματα, και από την εμπειρία με τον Trump, ο οποίος έχει απεικονίσει με αρνητικό τρόπο τι συμβαίνει όταν οι πολιτικοί προσπαθούν να εφαρμόσουν συντηρητικές πατριωτικές ιδέες.

Αναφορικά με την εξωτερική πολιτική και την ευρωπαϊκή ενοποίηση, μια προσεκτική ματιά στις εν εξελίξει συζητήσεις και στα εκλογικά προγράμματα, αποκαλύπτει τις τεράστιες διαφορές μεταξύ των ολλανδικών πολιτικών κομμάτων.

Στο ένα άκρο του φάσματος είναι το PVV, το οποίο υποστηρίζει στο μονοσέλιδο πρόγραμμά του την έξοδο της Ολλανδίας από την ΕΕ, μια τυπου-Trump απαγόρευση σε μετανάστες από μουσουλμανικές χώρες, και τον τερματισμό όλων των προγραμμάτων αναπτυξιακής βοήθειας. Επίσης στα δεξιά, το συντηρητικό-φιλελεύθερο Κόμμα για την Ελευθερία και τη Δημοκρατία (VVD) θέλει να παραμείνει στην ΕΕ, αλλά τάσσεται υπέρ μιας εξωτερικής πολιτικής βασισμένης στα εθνικά συμφέροντα, με δραστικές περικοπές στην αναπτυξιακή βοήθεια.

Από την άλλη πλευρά, οι Πράσινοι-Αριστεροί (GreenLeft) και το Εργατικό Κόμμα (PvdA), είναι υπέρ μιας αύξησης της αναπτυξιακής βοήθειας και μια καλύτερη, αν όχι ισχυρότερη, ΕΕ. Σε σχέση με τη μετανάστευση, είναι πιο ήπιες, αν και το PvdA -στο οποίο ανήκει ο Αντιπρόεδρος της Κομισιόν Frans Timmermans- όλο και περισσότερο υπογραμμίζει τα όρια της ολλανδικής κοινωνίας να απορροφήσει μεγάλους αριθμούς νεοεισερχόμενων.

Στο κέντρο, το εκσυγχρονιστικό- φιλελεύθερο κόμμα των Δημοκρατών 66 (D66) είναι ξεκάθαρα υπέρ της Ευρώπης και υπέρ της υποδοχής των προσφύγων. Στο μεταξύ, Οι Χριστιανοδημοκράτες (CDA) μιλούν λιγότερο «δυνατά” για την ευρωπαϊκή ενοποίηση και αναδεικνύουν την ανάγκη μιας μεγαλύτερης αναγνώρισης της ιουδαιο-χριστιανικής παράδοσης ως το πολιτιστικό θεμέλιο της ολλανδικής κοινωνίας.

Αυτό που είναι διαφορετικό από τις προηγούμενες εκλογές είναι η προσοχή που δίνεται στην αμυντική πολιτική. Αν και η άμυνα δεν αποτελεί ακόμη έν μεγάλο προεκλογικό θέμα, έχει αποκτήσει εξέχουσα θέση στα εκλογικά προγράμματα των κομμάτων. Εκτός από το ορθόδοξο Σοσιαλιστικό Κόμμα και τους Πράσινους -Αριστερούς, όλα τα μεγάλα κόμματα θέλουν να αυξήσουν τις αμυντικές δαπάνες στον προϋπολογισμό, με τις προτεινόμενες αυξήσεις να κυμαίνονται από τα 400 εκατ. ευρώ του PvdA στο 1 δισ. ευρώ του VVD- ή ακόμη περισσότερο από τα περιθωριακά κόμματα.

Τα ποσά αυτά είναι πολύ χαμηλότερα των 2,5 δισ. ευρώ που απαιτείται για να φθάσουν στο 1,45% του ΑΕΠ που είναι ο μέσος όρος της ΕΕ και τον οποίο έχει υποστηρίξει η Ολλανδή υπουργός Άμυνας, Jeanine Hennis-Plasschaert του VVD. Είναι επίσης μακριά από το 2% του ΑΕΠ το οποίο έχει ζητήσει το ΝΑΤΟ (και ο Trump) από όλους τους συμμάχους να ξοδεύσουν στην άμυνα. Τι υποδηλώνουν οι διαφορετικές προτάσεις προϋπολογισμού για τις προτεραιότητες της ολλανδικής πολιτικής ασφάλειας και τη δομή των ενόπλων δυνάμεων της χώρας, είναι ασαφές.

Η μετανάστευση έχει γίνει άλλο ένα σημαντικό ζήτημα στην προεκλογική εκστρατεία. Σε μια απροσδόκητη δοκιμασία την παραμονή των εκλογών, όλα τα κόμματα υποχρεώθηκαν να πάρουν θέση για τα σχέδια του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών να μιλήσει στο Ρότερνταμ στις 11 Μαρτίου για να πείσει τους Ολλανδούς-Τούρκους να ψηφίσουν στο συνταγματικό δημοψήφισμα της Τουρκίας στις 16 Απριλίου. Η αντίδραση των περισσότερων ολλανδικών κομμάτων ήταν να αποκηρύξουν αυτή την κίνηση ως προκλητική αντί να την ανεχθούν ως μια πράξη ελευθερίας του λόγου. Το ερώτημα ήταν πόσο στενά συνδεδεμένοι αισθάνονται οι διπλής υπηκοότητας Τούρκοι μετανάστες σε ένα καθεστώς που σύμφωνα με τους περισσότερους Ολλανδούς πολιτικούς, γίνεται απαράδεκτα αυταρχικό, ακόμη και δικτατορικό.

Τελικά, η συνάντηση ακυρώθηκε από το κόμμα που επρόκειτο να την φιλοξενήσει. Αλλά η προβολή της τουρκικής πολιτικής στην Ολλανδία έχει σοκάρει πολλούς πολίτες και πολιτικούς, καθώς αποδεικνύει ότι οι Τούρκοι μετανάστες δεν είναι καλά ενσωματωμένοι στην ολλανδική κοινωνία και χρησιμοποιούν τα τουρκικά ΜΜΕ ως το βασικό σημείο αναφοράς τους. Το ζήτημα ήταν ιδιαίτερα ευαίσθητο για το PvdA, διότι άνθρωποι- κλειδιά σε όλο αυτό, ανήκουν στο κόμμα: Ο Ολλανδός υπουργός Εξωτερικών Bert Koenders έχει καλέσει τον Τούρκο ομόλογό του να μην επισκεφτεί την Ολλανδία, ενώ ήταν ο Timmermans αυτός που βοήθησε να επιτευχθεί η συμφωνία τον Μάρτιο του 2016 με την Τουρκία (η οποία έχει επικριθεί αρκετά) για την μείωση των μεταναστευτικών ροών.

Στο μεταξύ, υπάρχει εκπληκτική σιωπή στην προεκλογική εκστρατεία για τις πρόσφατες εξελίξεις στην πολιτική των ΗΠΑ, τη σημασία τους για τον διατλαντικό δεσμό, και την επικείμενη αποχώρηση της Βρετανίας από την ΕΕ. Αυτά είναι ζητήματα σημαντικών επιπτώσεων που θα καταλήξουν η Ολλανδία να χάσει ισχυρούς συμμάχους. Η Ευρώπη δεν μπορεί πλέον να στηρίζεται στις ΗΠΑ ως τον αδιαμφισβήτητο πάροχο ασφάλειας. ΚΑι το Ηνωμένο Βασίλειο δεν θα είναι πλέον στενός σύμμαχος της ΕΕ.

Οι ηγέτες των ολλανδικών κομμάτων είναι επίσης εξαιρετικά σιωπηλοί σε άλλα μεγάλα σζητήματα, όπως την άνδο της Κίνας και τις φιλοδοξίες της να αναπτύξει ένα νέο δρόμο του μεταξιού και την διεκδικητικότητα του Ρώσου προέδρου Vladimir Putin και την πιθανή εμπλοκή του στις αμερικανικές εκλογές και σε αυτές άλλων δυτικών χωρών. Ούτε συζητούν οι Ολλανδοί πολιτικοί τα σχέδια της ΕΕ για ενισχυμένη αμυντική συνεργασια ή για την παγκόσμια στρατηγική της τον Ιούνιο του 2016.

Γεγονότα που αλλάζουν το παιχνίδι μπορεί να συμβούν ακόμη και τώρα σε μια σχετικώς ήπια προεκλογική εκστρατεία στην οποία τα μικρά κόμματα έχουν προσελκύσει αρκετή προσοχή και οι δημοσκοπήσεις δεν έχουν σημαντικές μεταβολές. Οι ηγέτες των κομμάτων μπορούν να διατηρήσουν το τωρινό momentum μέχρι τις τελευταίες ημέρες της εκστρατείας. Θα μπορούσε να προκύψει ένα ράλι μεταξυ ενός ακροδεξιού κόμματος (VVD ή PVV) και ενός ακροαριστερού κόμματος (PvdA ή Πρασίνων-Αριστερών), όπως στις προηγούμςνες εκλογές το 2012, αλλά τα κεντρώα κόμματα μπορεί επίσης να απορροφήσουν ψήφους την τελευταία στιγμή.

Με το PVV να μποϊκοτάρεται ως εταίρος συνασπισμού, και το εύρος των πιθανών κυβερνήσεων να συρρικνώνεται αντιστοίχως, μια πλειοψηφία 4-5 κεντροδεξιών κομμάτων φαίνεται βιώσιμη, αλλά στις συνομιλίες για έναν συνασπισμό, κανείς δεν μπορεί ποτέ να είναι σίγουρος. Παρά τις σε μεγάλο βαθμό διαφορετικές αντιλήψεις των κομμάτων για την ευρωπαϊκή ενοποίηση και τη μετανάστευση, η προεκλογική εκστρατεία της Ολλανδίας δίνει την εντύπωση μιας χώρας που ταξιδεύει μόνη της σε ζοφερούς συμβιβασμούς.

Μπορείτε να δείτε το κείμενο εδώ:
http://carnegieeurope.eu/strategiceurope/68227?lang=en

των Lousie Van Schaik και Anne Bakker
Carnegie Europe
capital.gr

Πηγή

Click to comment

Popular

To Top